KRONOATLASTarih dizini

Pasarofça Antlaşması — Mora kazanıldı, Belgrad ve Banat kaybedildi

21 Temmuz 1718 📍 Pasarofça (Požarevac), Sırbistan 👤 III. Ahmed, Nevşehirli Damad İbrahim Paşa, Silâhdar İbrahim Efendi, Yirmisekiz Çelebi Mehmed Efendi

Venedik'ten Mora geri alınmıştı, fakat savaşa giren Avusturya Petrovaradin ve Belgrad'da kazandığı zaferlerle masaya üstün geldi. İngiltere ile Hollanda'nın arabuluculuğunda imzalanan antlaşma Mora'yı Osmanlı'da bıraktı, buna karşılık Belgrad ile birlikte Kuzey Sırbistan, Banat ve Küçük Eflak Avusturya'ya terk edildi; TDV'nin ifadesiyle 'Kuzey Bosna tamamen Avusturya'ya bırakılmıştır' — Sava boyundaki Bosna Dubiçası ve Bosna Brod'u gibi kaleler haritada bu günden itibaren Avusturya'ya geçer (kesin sınırı komiserler tek tek çizdi, TDV bu kaleleri adıyla saymaz); Venedik ise İyon kıyısındaki Preveze ve Çuha gibi mevzilerini korudu. Aynı gün imzalanan ticaret ahidnâmesiyle Avusturya mallarından alınan gümrük yüzde beşten üçe indirildi. Antlaşma, Osmanlı Devleti'nin Orta Avrupa'daki geri çekilişini tescil ederken açtığı yirmi yedi yıllık barış Lâle Devri'nin (1718-1730) zeminini kurdu: Nevşehirli Damad İbrahim Paşa'nın yönetiminde ilk Osmanlı matbaası (1727, İbrahim Müteferrika), tercüme heyetleri, çiçek aşısı gözlemleri ve yeni bir saray-kültür hayatı bu barış yıllarının ürünüdür. Aynı gün atlasta el değiştiren diğer yerleşimler: Krayova (Craiova), Rimnik (Râmnicu Vâlcea) ve Turnu Severin (Küçük Eflak/Oltenya, Osmanlı'dan Avusturya'ya) ile Ayamavra (Lefkada) (Osmanlı'dan Venedik'e; TDV ayamavra: 1718'de Pasarofça Antlaşması ile ada Venedik'e terk edildi). Küçük Eflak'ta ayrıca Tırgu Jiu Avusturya'ya; Vonitsa (Voniçe, TDV pasarofca-antlasmasi) ve Çuha Adası (Kythira, TDV cuka-adasi: Pasarofça'nın 3. maddesi) Venedik'e geçer.

🗺 Haritada aç

Kaynakça