Xueyantuo (Sir-Tardus) Kaganligi
Tiele boylarindan Xueyantuo'nun Yinan (Zhenzhu Kagan) onderliginde Dogu Gokturk cokusunden sonra Mogolistan bozkirinda kurdugu kaganlik; 646'da Uygurlarin ve Tang'in saldirisiyla yikildi (kurulus 628/629 kaynaklarda degisir; Yinan 628-645).
Kronoloji
- 629 Yinan, Tang baskısıyla Inču Bilge Kağan unvanıyla yeni Xueyantuo kağanlığını ilan etti (künye f 628; kaynaklar 628/629)
- 27 Mart 630 Tang müttefiki Xueyantuo Doğu Göktürk'ü Yin Dağları'nda yendi
- 1 Ağustos 646 Uygurlar ve Tang Xueyantuo'yu yendi; Duomi Han Uygurlarca öldürüldü, Yitewushi Han teslim oldu
İlgili maddeler
- 627 Sir-Tarduş (Xueyantuo) siyasî birliği bağımsızlığını ilan etti (627-646 arası bağımsız)
- 630 Xueyantuo han Yi'nan Doğu Göktürkler'in yıkılışının ardından doğuya döndü: Tola havzası (Ulan Batur) Xueyantuo ordugâhı oldu
- 2 Mayıs 630 Jieli Kağan esir düştü; Xueyantuo Ötüken (Yudujun/Duwei-jian) bölgesine yerleşti
- 23 Ocak 642 Li Ji Nuozhen Irmağı’nda Xueyantuo’nun Dadu Shad komutasındaki 200.000 kişilik ordusunu bozdu
- 645 Xueyantuo Kağanı Yinan öldü; oğlu Bazhuo kardeşini öldürüp tahta çıktı
- 18 Temmuz 646 Cui Dunli ve Li Ji Xueyantuo’yu Yudujun Dağı kuzeyinde bozdu
- 29 Ekim 646 Xueyantuo dağıldı; Tiele ülkeleri Tang valiliklerine bağlandı (Yanran Dudufu)
Kaynakça
- historystudies.net 'The Khanate of Xueyantuo (Sir-Tardush)' (bitis: 'completely disbanded in 646')
- baslangic 628 icin WebSearch ozetleri (Tang kaynakli ikincil)
- 628/629 farki notlu