Rarotonga ve Cook Adaları Şeflikleri/Krallığı
Sözlü gelenekte Tangi'ia (Tahiti) ve Karika (Samoa) ile ~1250 yerleşimi (CIA Factbook ~900'ü tahmin eder); Makea Takau 1888'de Britanya himayesi istedi (güney adalar 1888'de İngiliz himayesine girdi — Britannica «Cook Islands»; Te Ara, Pacific Islands and New Zealand ve PacLII Cook Islands legal history arama özetlerinde yalnız yıl; GÜN hiçbir kurumsal kaynakta bulunamadı, Vikipedi/turistik kaynaktaki Ekim 1888 günleri doğrulanamadı; t:1888-01-01 yıl işaretidir). Beş ariki yapısı, tek devlet değil. Zayıf kaynak.
Kronoloji
- 23 Eylül 1773 Cook ikinci seferinde Manuae'yi (Hervey Adası) gördü ama karaya çıkmadı; güney Cook grubunun Avrupalılarca ilk kayda geçişidir.
- 11 Nisan 1789 William Bligh, Bounty'de Aitutaki'yi gördü ve adada ariki ile temas kurdu (bazı kaynaklar 12 Nisan verir).
- 1814 Philip Goodenough ve William Wentworth'un Cumberland şunerinin Rarotonga'ya çıkışı, adadaki ilk kayıtlı Avrupalı karaya çıkışıdır; sandal ağacı arayışı ada halkıyla çatışmaya döndü (gün kaynaklarda verilmiyor).
- 26 Ekim 1821 John Williams, Raiatea'lı öğretmenler Papeiha ve Vahapeta'yı Aitutaki'ye bırakarak Cook Adaları'nda Hristiyan misyonunu başlattı; Rarotonga'nın Hristiyanlaşması bu öğretmenlerin 1823'teki girişiminin zeminini hazırladı.
- 25 Temmuz 1823 LMS misyoneri Papeiha Rarotonga'ya ayak basar; Hristiyanlık yayılmaya başlar (1830'da ada Hristiyanlaşmış)
- 1828 LMS misyoneri Aaron Buzacott Rarotonga'ya yerleşti ve 1857'ye kadar kalarak Cook Adaları Maori yazı dilinin kuruluşuna ve Avarua'daki kilise/okul yapılarına öncülük etti (gün kaynaklarda verilmiyor).
Kaynakça
- Vikipedi 'Kingdom of Rarotonga', 'History of the Cook Islands'
- CIA World Factbook 'Cook Islands' (Te Ara sayfası çekilemedi)