Rapa Nui (Paskalya Adası) Soyları
Doğu Polinezya'nın en uç adasına ~1200'de yerleşen, ahu ve moai anıtlarıyla bilinen soy gruplarının (mata) halk sahası; merkezî devlet kurmadı (`inuit` emsali). 9 Eylül 1888'de Şili adayı resmen topraklarına kattı.
Kronoloji
- 1200 Polinezyalılar Rapa Nui'ye yerleşti; Anakena'daki en eski katmanlar bu döneme tarihleniyor
- 5 Nisan 1722 Jacob Roggeveen'in Hollandalı seferi Paskalya Pazarı günü adayı gördü ve ona Paaschen Eylandt (Paskalya Adası) adını verdi; ada ile ilk Avrupa teması iki gün sonra yaşandı.
- 1862 Aralık 1862'de Perulu köle taciri gemileri adadan yaklaşık 1.400-1.500 Rapa Nui'yi kaçırdı; nüfusun yaklaşık üçte biri ile yarısı arasında bir kayıp yaşandı (gün kaynaklarda verilmiyor).
- 1864 Kardeş Eugène Eyraud, adaya ilk Katolik misyoner olarak Hanga Roa'ya ayak bastı (kaynaklar 2 veya 3 Ocak 1864 verir) ve dokuz ay kaldıktan sonra Şili'ye döndü.
- 1866 Eyraud, Peder Hippolyte Roussel ile adaya döndü (Mart 1866; kaynaklar 23 veya 27 Mart verir); ardından halkın kitlesel biçimde Katolikleştirilmesi başladı.
- 1871 Brander çiftliği yöneticisi Dutrou-Bornier ile çatışan misyon çekildi ve yüzlerce Rapa Nui Mangareva'ya götürüldü; adada yalnızca 230 kadar kişi kaldı (sayılar kaynaklara göre değişir).
- 9 Eylül 1888 Kaptan Policarpo Toro Şili adına Paskalya Adası'nı resmen teslim aldı; ada Şili topraklarına katıldı
İlgili maddeler
- 9 Eylül 1888 Şili Rapa Nui'yi (Paskalya Adası) ilhak etti
Kaynakça
- Hunt & Lipo, «Late colonization of Easter Island», Science 311 (2006):1603-1606 (Europe PMC özeti)
- Armada de Chile, «Policarpo Toro Hurtado» (armada.cl/nuestros-heroes/policarpo-toro-hurtado)