Mısır Kavalalı Suriye İdaresi (İbrahim Paşa, 1832-1840)
Kavalalı Mehmed Ali Paşa adına İbrahim Paşa'nın Akka'yı alması (27.05.1832) ile başlayan, Şam (16.06.1832), Halep (15.07.1832) fethi ve 6 Mayıs 1833 fermanıyla hukukîleşen Suriye yönetimi; 15 Temmuz 1840 Londra anlaşması ve 10 Eylül 1840 Beyrut çıkarmasından sonra Mehmed Ali'nin geri çekilme emri (27 Kasım, yıl bağlamdan 1840) ile sona erdi. NOT: TDV'de 't' günün yılı açık yazılmamış, bağlamdan çıkarım; f için alternatif 1833-05-06 (hukukî devir).
Kronoloji
- 27 Mayıs 1832 İbrahim Paşa Akka'yı aldı (Suriye seferi, Kasım 1831'de başlamıştı).
- 21 Aralık 1832 Konya Muharebesi: İbrahim Paşa Osmanlı ordusunu (Sadrazam Reşid Mehmed Paşa) yendi.
- 4 Mayıs 1833 Kütahya Anlaşması: Suriye ve Adana Mısır'a bırakıldı, İbrahim Paşa iki eyaletin genel valisi oldu.
- 24 Haziran 1839 Nizip Muharebesi: İbrahim Paşa Hafız Paşa'nın Osmanlı ordusunu yendi.
- 1840 Londra Antlaşması: Büyük devletler Mehmed Ali'ye Suriye ve Adana'yı terk ettirip Mısır'ın irsî yönetimini önerdi.
- 1840 Mısır kuvvetleri Beyrut'u boşalttı (İngiliz-Osmanlı-Avusturya donanması baskısı).
- 27 Kasım 1840 İskenderiye Sözleşmesi: Amiral Napier ve Boğos Bey imzaladı; Mehmed Ali Suriye iddialarından vazgeçti, İbrahim Paşa'nın ordusu geri çekildi.
Kaynakça
- TDV, 'İbrâhim Paşa, Kavalalı' https://islamansiklopedisi.org.tr/ibrahim-pasa-kavalali (tarihler)
- TDV 'Suriye' https://islamansiklopedisi.org.tr/suriye ('1832-1840 yılları arasında süren Mısır yönetimi')