Kutluğhanlılar
Barak Hâcib'in 1222'de Kirman'da kurduğu, Kirman-Nermeşîr-Sîstan'a hâkim olan hanedan; II. Kutbüddin b. Soyurgatmış'ın görevden alınmasıyla 1306'da Kirman tahtı hanedanın elinden çıktı. Hanedanın bir kızı Muzafferî hanedanının kurucusuyla evlenmiştir (bkz. [[muzafferi]]). (kaynak: TDV, madde: kutlughanlilar)
Kronoloji
- 1222 Barak Hâcib, Kutluğ Han unvanıyla Kirman'a hâkim oldu
- 1228 Barak Hâcib, Hârizmşah Gıyâseddin Pîrşah'ı Kirman'a davet edip annesiyle evlendi, kısa süre sonra ikisini de öldürterek Kirman'daki hâkimiyetini pekiştirdi.
- 1235 Barak Hâcib Moğollara yardım ettikten sonra öldü; yeğeni ve damadı Kutbüddin Muhammed geçti, ardından Moğollar Barak'ın oğlu Rükneddin Mübârek Hoca'yı tahta çıkardı.
- 1252 Kutbüddin Muhammed Kirman'a gelip Rükneddin'i kaçırdı; Rükneddin destek bulamayıp Kutbüddin tarafından öldürüldü (650 h./1252; hicrî yılın ilk günü alındı).
- 1257 Kutbüddin ölünce Kirman ileri gelenleri ve Moğol beylerinin meclisi, hanımı Kutluğ Terken Hatun'un yerine geçmesine karar verdi (655 h./1257; hicrî yılın ilk günü alındı).
- 1282 Üvey oğlu Soyurgatmış'ın tahta geçmesiyle Kutluğ Terken Hatun gücünü kaybetti ve Tebriz'de öldü (681 h./1282; hicrî yılın ilk günü alındı).
- 1291 Geyhatu'nun İlhanlı tahtına geçmesiyle Soyurgatmış azledildi ve Pâdişah Hatun Kirman'ın hükümdarı oldu.
- 1294 Azledilmiş hükümdar Soyurgatmış zehirlenerek öldürüldü.
- 1295 Baydu'nun İlhanlı tahtına geçmesinin ardından Pâdişah Hatun onun emriyle öldürüldü.
- 1296 Gazan Han, Haccâc'ın oğlu Muzaffereddin Muhammed Şah'ı Kutluğhanlı tahtına getirdi (695 h./1296).
- 1303 Muzaffereddin Muhammed Şah öldü; yeğeni II. Kutbüddin b. Soyurgatmış tahta geçti (703 h., mîlâdî yıl 1303-04; hicrî yılın ilk günü alındı).
- 1306 II. Kutbüddin b. Soyurgatmış görevden alındı; hanedan bir daha Kirman tahtına geçemedi
İlgili maddeler
- 15 Şubat 1222 Barak Hâcib Kirman’a hâkim oldu — Kutluğhanlılar kuruldu