İrlanda (Éire 1937-12-29 → Cumhuriyet 1949-04-18)
1937 Anayasası 29 Aralık 1937'de yürürlüğe girdi (Serbest Devlet kaldırıldı, devlet 'Éire' oldu); Cumhuriyet Yasası 18 Nisan 1949'da yürürlüğe girdi. Mevcut 'irlanda-serbest-devlet' t'si 1937-12-29 olmalı.
Kronoloji
- 25 Nisan 1938 İngiliz-İrlanda Ticaret Antlaşması ve beraberindeki anlaşmalar imzalanır: ticaret savaşı biter, Cobh, Berehaven ve Lough Swilly Antlaşma Limanları İrlanda'ya devredilir (10 milyon sterlin toptan ödeme).
- 25 Haziran 1938 Douglas Hyde ilk Cumhurbaşkanı olarak göreve başladı (1945'e dek).
- 25 Haziran 1945 Seán T. O'Kelly İrlanda'nın ikinci Cumhurbaşkanı olarak göreve başlar (1959'a dek).
- 21 Aralık 1948 Cumhurbaşkanı O'Kelly, Costello'nun Ottawa'da duyurduğu İrlanda Cumhuriyeti Yasası'nı (1948) imzalar; yasa Commonwealth bağını keser ve 18 Nisan 1949'da yürürlüğe girer.
- 18 Nisan 1949 Cumhuriyet Yasası yürürlüğe girdi; İrlanda resmen cumhuriyet oldu (yasa 1948'de çıkmıştı).
- 14 Aralık 1955 İrlanda, 1946'daki vetodan dokuz yıl sonra Birleşmiş Milletler'e 63. üye olarak kabul edilir.
- 22 Ocak 1972 Katılım Antlaşması Brüksel'de Başbakan Jack Lynch ve Dışişleri Bakanı Patrick Hillery tarafından imzalanır; 10 Mayıs 1972 referandumu yaklaşık %83 evetle kabul eder.
- 1973 İrlanda, Birleşik Krallık ve Danimarka ile birlikte Avrupa Ekonomik Topluluğu'na katılır (üye sayısı altıdan dokuza çıkar).
- 3 Aralık 1990 Mary Robinson İrlanda'nın yedinci ve ilk kadın Cumhurbaşkanı olarak göreve başlar.
- 22 Mayıs 1998 Cuma (Belfast) Anlaşması iki kutuplu referandumla onaylanır (10 Nisan 1998'de varılmıştı); İrlanda'da halk Anayasa'nın 2. ve 3. maddelerinin Kuzey İrlanda iddiasını kaldıran değişikliğini de kabul eder.
- 2 Aralık 1999 Yeni 2. ve 3. maddeler yürürlüğe girer; Anlaşma tam yürürlüğe girer, Birleşik Krallık Kuzey İrlanda'daki doğrudan yönetimi bırakır.
İlgili maddeler
- 1169 Anglo-Norman (Kambro-Norman) paralı askerleri İrlanda'ya çıkar; Mac Murchada ile Osraige'ye saldırır
- 1177 II. Henry oğlu John'u 'İrlanda Lordu' yapar; Windsor düzeni terk edilir
- 2 Ekim 1394 II. Richard büyük bir orduyla İrlanda'ya çıktı
- 1 Aralık 1494 Poynings Kanunları: İrlanda parlamentosu İngiliz kral ve meclisine bağlandı
- 18 Haziran 1541 VIII. Henry İrlanda Kralı ilan edildi
- 24 Eylül 1607 Kontların Kaçışı — Gal İrlanda'sının sonu
- 22 Ağustos 1652 İrlanda İçin Yerleşim Yasası — toprak müsaderesi
- 1782 Grattan Parlamentosu — İrlanda'ya yasama bağımsızlığı
- 23 Mayıs 1798 1798 İrlanda Ayaklanması başladı
- 1801 İrlanda Birlik Yasası — Büyük Britanya ve İrlanda Birleşik Krallığı kuruldu
- 29 Temmuz 1848 Genç İrlanda Ayaklanması
- 17 Mart 1858 İrlanda Cumhuriyetçi Kardeşliği (Fenian) kuruldu
- 21 Ekim 1879 İrlanda Toprak Birliği kuruldu
- 21 Ocak 1919 Soloheadbeg Pususu — İrlanda Bağımsızlık Savaşı başladı
- 23 Aralık 1920 İrlanda Hükümeti Yasası — adanın bölünmesi
- 6 Aralık 1921 İngiliz-İrlanda Antlaşması imzalandı
- 6 Aralık 1922 İrlanda Serbest Devleti resmen kuruldu
- 6 Aralık 1922 İrlanda Serbest Devleti kuruldu — Kuzey İrlanda ile sınır uluslararası sınır oldu
- 3 Aralık 1925 İrlanda sınır anlaşması: Kuzey İrlanda sınırı mevcut hâliyle sabitlendi
- 11 Aralık 1936 Anayasa değişikliği ile Kral ve Genel Vali İrlanda iç yönetiminden çıkarıldı
- 29 Aralık 1937 Yeni İrlanda Anayasası yürürlüğe girdi: devletin adı Éire oldu
- 29 Aralık 1937 Yeni İrlanda Anayasası yürürlüğe girdi, Irlanda Serbest Devleti yerini Éire/İrlanda'ya bıraktı (Dublin, Cork, Galway vd.)
- 25 Nisan 1938 İngiliz-İrlanda anlaşmaları: 'antlaşma limanları' Éire'ye devredildi
- 25 Haziran 1938 Douglas Hyde İrlanda'nın ilk cumhurbaşkanı olarak göreve başladı
- 3 Eylül 1939 İrlanda Olağanüstü Hâl Yetkileri Yasası: savaşta tarafsızlık dönemi başladı