Cebel-i Lübnan Mutasarrıflığı
1860 Dürzî-Maruni çatışmaları sonrası Avrupa devletlerinin baskısıyla kurulan, Osmanlı tebaası olmayan Hıristiyan bir valinin (mutasarrıf) yönettiği, uluslararası garantili özerk Osmanlı sancağı; I. Dünya Savaşı'nda Osmanlı tarafından tek taraflı feshedildi. Aynı sebeple (nokta yok) lubnan-emirligi ile AYNI görsel boşluğu taşıyor.
Kronoloji
- 9 Haziran 1861 Cebel-i Lübnan Nizamnâmesi imzalandı, mutasarrıflık kuruldu
- 6 Eylül 1864 İlk mutasarrıf Dâvud Paşa'nın üç yıllık deneyiminin ardından, mutasarrıflığın ana yönetim belgesi sayılan revize nizamname/protokol imzalandı
- 1868 Dâvud Paşa'nın ardından ikinci mutasarrıf Franko (Nasri Franko) Paşa göreve geldi; görevde öldü.
- 1873 Üçüncü mutasarrıf Rüstem Paşa göreve başladı.
- 1883 Dördüncü mutasarrıf Vasa Paşa göreve başladı.
- 1892 Beşinci mutasarrıf Naum Paşa göreve başladı (1902'ye kadar).
- 1902 Altıncı mutasarrıf Muzaffer Paşa göreve başladı.
- 1907 Yedinci mutasarrıf Yusuf Franko Paşa göreve başladı.
- 1912 Sekizinci mutasarrıf Ohannes Paşa göreve başladı.
- 1915 Haziran 1915'te Ohannes Paşa Osmanlı baskısıyla istifa etti; Cemal Paşa'nın kuvvetleri Cebel-i Lübnan'ı işgal etti.
- 11 Temmuz 1915 Osmanlı Devleti mutasarrıflığı tek taraflı olarak feshetti
İlgili maddeler
- 11 Temmuz 1915 Cebel-i Lübnan Mutasarrıflığı'nın kaldırılması
Kaynakça
- TDV `lubnan` (aynı madde, ayrı bölüm). 🟢 tur:"mutasarriflik" UYGULANDI (M-3555, Emre onayı) — geçici tur:"devlet" yerine. Gerekçe (Emre): 1861 Reglement Organique ile kurulan, Hıristiyan vali
- uluslararası garantili özerk sancak
- sıradan bir vilayet değil. Sözlük VERI-YAPISI.md'de de güncellendi (bkz. tur alan tablosu).