Banda Adaları (Orang Kaya Meclisleri)
Dünyanın tek muskat kaynağını elinde tutan, kralsız orang kaya meclisleriyle yönetilen ada topluluğu; Hollanda'nın 1621 kıyımıyla siyasî varlığı sona erdi. TDV'de ayrı madde yok; standart akademik kaynağa göre yazıldı.
Kronoloji
- 1512 Malacca fethinden bir yıl sonra Afonso de Albuquerque'nin gönderdiği filo (António de Abreu/Francisco Serrão) Banda'ya ulaşan ilk Avrupalılar oldu; yerel orangkayalarla ticarî anlaşma yapıp sembolik padrão diktiler, kalıcı garnizon kurmadılar (Villiers 1981)
- 1609 Hollanda kale kurma girişimi orang kaya direnişiyle karşılaştı
- 25 Aralık 1616 İngiliz görevlisi Nathaniel Courthope Run adasına çıkıp yerel orangkayalarla İngiliz Kralı I. James'i egemen tanıyan anlaşma yaptı; bu, Hollanda'nın muskat tekelini kırma girişimi olarak 1620'ye kadar süren Anglo-Hollanda çatışmasını başlattı, adanın statüsü ancak 1667 Breda Antlaşması'yla (Run karşılığı New York) çözüldü (Furber 1976)
- 8 Mart 1621 Jan Pieterszoon Coen'in seferi ada halkını yok etti, meclisler dağıldı
Kaynakça
- bulunamadı — TDV'de müstakil maddesi yok, dayanak: John Villiers, 'Trade and Society in the Banda Islands in the Sixteenth Century', Modern Asian Studies 15(4), 1981 (hakemli) + Holden Furber, 'Rival Empires of Trade in the Orient' (Univ. of Minnesota Press, 1976)