Ata Pueblo Kültürü (Anasazi) — Chaco ve Mesa Verde
Dört Köşe bölgesinde Chaco Kanyonu'nu 850-1250 arasında tören, ticaret ve siyaset merkezi yapan, 1150'den sonra Mesa Verde'de kaya evleri kuran halk sahası (merkezî devlet DEĞİL — `inuit` emsali); 1300'e kadar güneye, bugünkü Yeni Meksika ve Arizona'ya göçtü. Bugünkü Hopi, Zuni, Acoma ve Laguna Pueblolarının ataları.
Kronoloji
- 850 Chaco Kanyonu Dört Köşe bölgesinin tören, ticaret ve siyaset merkezi olmaya başladı
- 1050 Chaco, bölgenin tören, yönetim ve ekonomi merkezi olmuştu; yollar kanyondaki büyük evleri bölgedeki 150'den fazla büyük evle bağlıyordu (yıl kaynaklı).
- 1110 Chaco dışı merkez Aztec Ruins'in batı büyük evi kerestelerinin ağaç halkası tarihlerine göre 1110-1125 arası inşa edildi (yıl kaynaklı, ağaç halkası).
- 1130 Chaco'da büyük ev inşaatı durdu ve 1130-1180 arası kuzey Güneybatı'yı vuran uzun kuraklık Chaco sisteminin çözülmesine denk geldi (yıl kaynaklı).
- 1190 Mesa Verde'de halk mesa üstü köylerinden kayalık oyuklara yapılan kaya evlerine geçmeye başladı (yıl kaynaklı, 1190'ların sonu).
- 1276 Ağaç halkası kayıtlarına göre 1276'da başlayan 23 yıllık Büyük Kuraklık Mesa Verde ve Dört Köşe'nin terkine yol açtı (yıl kaynaklı).
- 1300 Mesa Verde ve Dört Köşe büyük ölçüde terk edildi; halk güneye, Rio Grande ve Arizona'ya göçtü
Kaynakça
- Crown & Wills 2018, Antiquity 92(364): The complex history of Pueblo Bonito and its interpretation https://www.cambridge.org/core/journals/antiquity/article/complex-history-of-pueblo-bonito-and-its-interpretation/9A65244579B48193A63A15B9A516A558 — «construction of Pueblo Bonito began in the ninth century AD and continued into the early tenth century»